default_mobilelogo

Contactadres

Schaak maar raak! Academy

Huub van der Logt
Bloemersmastraat 40
9822 AD Niekerk
Tel. 0594 500887 / 06 30796868
https://www.schaakmaarraak.nl
info@schaakmaarraak.nl

Als kind speelde ik na school vele voetbal­partijtjes op het plein voor ons huis en later bij de garagedeuren achter ons huis. Het waren eenvoudige spel­regels, met goals gemaakt van twee bak­stenen of twee jassen, geen scheids­rechter, geen buitenspel en ingooien deed je alleen als de bal in de struiken terecht kwam. Ik weet nog weinig van het werkelijke voetballen van toen behalve dat ik altijd linksbuiten wilde spelen, maar ik weet nog heel goed hoeveel ik genoot van die uurtjes na school. Toen ik van mijn ouders lid mocht worden van een voetbalclub was ik enorm blij, vooral met de echte voetbalschoenen die ik kreeg en ik ben ook een aantal jaar lid gebleven van die voetbalclub, maar nooit voelde het zo goed en fijn als dat voetballen op het pleintje. Ineens waren er allerlei regels en een trainer die vooral vertelde wat we allemaal verkeerd deden en langs de kant stond te schreeuwen. Ik nam dan ook moeilijker afscheid van mijn oude totaal versleten schoenen waarop ik altijd op het pleintje voetbalde dan van de prachtige voetbalschoenen die ik van mijn ouders had gekregen.

Deze paar regels vertellen meer dan alleen maar iets over mij en het voetballen in mijn jeugd, maar het duurde vele jaren voordat ik dat zelf in de gaten had. 

 

Mijn eerste herinneringen aan schaken zijn het beeld van mijn vader en een oom die samen partijtjes schaakten en praten. Toen ik zelf tegenover mijn vader zat met het schaakbord tussen ons in voelde dat bijzonder. Ik wilde laten zien dat ik het echt kon en dacht goed na over mijn zetten. Maar nog meer als de schaakpartijtjes zelf was het vooral het bijzondere gevoel van de een-op-een tijd met mijn vader die het spelen van de partijtjes zo bijzonder maakte. Hoe bijzonder dat gevoel was besefte ik toen nog niet eens volledig, want jong als ik was was er ook de wens om van mijn vader te willen winnen. Ik leerde snel en makkelijk beter schaken en ik ging steeds vaker van mijn vader winnen, ook al omdat hij steevast een stuk voor twee pionnen bleef ruilen. Via school kwam ik bij mijn eerste schaakclub en speelde vrijwel meteen mee voor het kampioenschap. Vele jaren volgden met diverse clubs, kampioenschappen, vele toernooien, het bezig zijn met steeds meer leren over schaken en het geven van schaaklessen.

Voor mij waren het fantastische jaren en ik kijk dan ook met veel plezier terug op mijn tijd in de schaaksport. Mijn gevoel veranderde toen de clubs waar ik speelde spelers van buitenaf (zelfs uit het buitenland) gingen aantrekken om mee te spelen in de externe competitie, om zo de kans te vergroten hoger te eindigen en/of te promoveren. Een club had zelfs al een lokale sponsor die deze spelers vergoedingen wilde betalen. Ineens moesten spelers die al jaren meespeelden in dat team plaats maken voor een externe speler die helemaal geen binding had met de club. Toen in datzelfde jaar er ook een paar voorvallen waren tijdens toernooien waarbij spelers tekeer gingen tegen toernooileiders, spelers of omstanders besloot ik te stoppen. Niet te stoppen met schaken, maar te stoppen met de schaaksport.

Het duurde nog enige tijd voor ik volledig ging beseffen wat er werkelijk aan de hand was. Dat kwam toen ik een dagje terug was in de stad waar ik had gewoond en nog eens een kijkje nam bij dat pleintje waar ik altijd voetbalde. Er was niet veel meer van over, maar toen ik daar stond kwam het gevoel van vroeger weer even terug. Toen kwam ook het besef dat ik meer had genoten van het voetbalspel dan van de voetbalsport en dat ik oneindig meer geniet van het schaakspel dan van de schaaksport. "Het schaakspel is net als voetballen op het pleintje en de schaaksport is voetballen bij een voetbalclub!".

Deze ontdekking gaf me een voor mij heel nieuwe kijk op het schaken en de manier waarop mensen het schaken beoefenen, beleven en leren. Het gevoel dat ik had bij het voetballen, waar ik het meest plezier beleefde aan het voetballen op het pleintje, moesten anderen ongetwijfeld ook hebben bij het schaken. Gewoon lekker een partijtje schaken (leren) spelen, zonder alle "extra's" (aanraken is zetten, schaakklok, notatie, competities etc.) van de schaaksport. Toen bedacht ik ook dat bij de meeste sporten en andere activiteiten de groep recreative beoefenaars bijna altijd veel groter is dan de groep die het als sport beoefend én dat de meeste beoefenaars van een sport het veelal eerst als spel hebben beleefd. 

Ik besloot de schaakwereld opnieuw in te stappen met mijn nieuwe ideeën. Bijna een jaar bezocht ik scholen, schaakclubs en schaaktoernooien en sprak vele betrokkenen. Tevens besloot ik met mijn nieuw verkregen inzichten ook zelf weer actief schaaklessen te gaan geven en het schaakspel te gaan promoten. Ik ontdekte dat de schaakbond in haar statuten had staan: "3.1 De KNSB stelt zich ten doel de beoefening van de schaaksport in Nederland te stimuleren, in stand te houden en uit te breiden." en met geen woord sprak over het schaakspel. Ik zag nog steeds op veel scholen schaaktrainers aan de slag gaan met de Stappenmethode. Vervolgens las ik dat de maker van deze methode, Cor van Wijgerden, zelf schreef ..."Het is beter om voor de eerste stap minstens een jaar uit te trekken om de basisvaardigheden goed onder de knie te krijgen." Ik sprak ook een hoofd van een jeugdafdeling van een schaakclub uit de buurt die me verbaasde met de wonderbaarlijke uitspraak dat je wel aanleg moest hebben om te kunnen leren schaken. Wat ik niet of nauwelijks zag was aandacht voor het schaakspel en dat was juist wat ik besloot te doen in mijn schaaklessen op een plaatselijke school en bij mijn promotionele activiteiten.

Het kon en kan niet zo zijn dat kinderen die voor het eerst in aanraking komen met het schaakspel pas na bijna een jaar hun eerste schaakdiploma kunnen behalen zoals bij de Stappenmethode het geval is. Het kon en kan ook niet zo zijn dat alleen kinderen met aanleg schaken kunnen leren, net zoals het niet zo kan zijn dat kinderen schaken leren van iemand die alleen oog voor de schaaksport heeft. Kinderen krijgen een stimulans van een succes moment en daarom moeten ze hun eerste schaaksdiploma na een aantal weken kunnen behalen, Dat geeft ze het vertrouwen dat ze het kunnen leren en maakt ze nieuwsgierig naar wat ze nog meer kunnen leren. Maar om die nieuwsgierigheid en hun enthousiasme vast te houden moet je het wel op een manier brengen die verrassend is en blijft en dus zeker niet met alleen maar werkboekjes en partijtjes spelen.

Ik besloot een project te starten met de naam "Schaak maar raak!" en ging op een heel andere manier schaakles geven op school. Leren schaken werd verpakt in een spannend avontuur met een verhaallijn en veel opdrachten die soms wel en soms niets met schaken te doen hadden (zie afbeelding linksboven). Kinderen zonder enige belangstelling voor schaken werden enthousiast omdat het avontuur zo leuk en spannend voor ze was en leren schaken had een voor hun logisch doel gekregen, namelijk het verder komen in het avontuur en het vinden van de uiteindelijke schat. Dit is slechts een voorbeeld van een andere manier waarop ik schaken aanbood en ik heb er in diverse groepen meerdere uitgeprobeerd. Ik bedacht varianten op het gewone schaakspel die het leren spelen leuker en vooral toegankelijker maakten en bood schaken aan op een manier die aansluit bij de huidige jeugd.

Het resultaat was heel bijzonder want in een gebied waar geen schaakclub was wilden kinderen ineens lid worden van een schaakclub. Dus begon ik een eigen jeugd-schaakclub, waar er zowel aandacht voor het schaakspel als de schaaksport was. 

Deze jeugd-schaakclub heeft niet als doel steeds groter te worden maar wil vooral juist heel toegankelijk zijn, zodat ieder kind dat nieuwsgierig is binnen kan wandelen en mee kan doen, maar ook op ieder moment weer kan stoppen. Het doel is dan ook dat kinderen samen het schaakspel beleven en ze die kennis en ervaring meedragen in hun verdere leven. Allemaal kunnen ze de rest van hun leven het schaakspel spelen wanneer ze daar zin in hebben.De afgelopen jaren hebben al veel kinderen via school of via vriendjes één of een paar seizoenen mee gespeeld bij de jeugdschaakclub en zijn er zo'n 200 schaakdiploma's uitgereikt.

Maar naast de jeugd werden ook ouders en leerkrachten benaderd en zo ontstond de (zeer) korte cursus "Help mijn kind schaakt!", waarin ouders in een paar uurtjes niet alleen het schaakspel leerden spelen maar ook leerden hoe dit te doen samen met hun kinderen (zie afbeelding).

De visie van de Schaak maar raak! Academy is dat schaken in de eerste plaats een spel is. Een spel dat vrijwel iedereen in korte tijd kan leren spelen. Schaakbond, schaakclubs en schaaktrainers willen het nog veels te vaak doen voorkomen alsof schaken iets moeilijks is, terwijl het dat niet is. Het is net zo eenvoudig als voetballen op het pleintje met twee jassen als goal en gewoon met anderen achter een bal aanrennen en plezier hebben. Pas als kinderen (en volwassenen) ontdekken hoe leuk én toegankelijk het schaakspel is zullen er een aantal zijn die het misschien ook als sport willen beoefenen en/of meer willen leren. Voor hen begint een prachtige reis in de schaakwereld, want als iets het schaken bijzonder maakt, dan is het wel dat je er nooit uitgeleerd raakt. 

Het beste advies dat ik dan ook aan ouders en scholen kan geven is om vooral te zorgen dat kinderen eerst het schaakSPEL leren alvorens ze misschien kennismaken met de schaakSPORT. In mijn presentaties voor scholen/leerkrachten heb ik dan ook een aantal keren gekscherend aangegeven dat vooral schakers (die de schaaksport beoefenen) buiten de deur gehouden moeten worden omdat zij vaak het minst geschikt zijn om anderen het schaakspel te leren. Zij denken en praten over de schaaksport en niet over het schaakspel. 

Promotionele activiteiten

Het promoten van het schaken is een van de belangrijkste doelstellingen van de Schaak maar raak! Academy. Hiervoor zijn er de afgelopen jaren vele activiteiten georganiseerd waarvan er een aantal jaarlijks terugkeren. Daarnaast zijn er vele activiteiten met een incidenteel karakter.

Over een aantal van deze jaarlijks terugkerende activiteiten valt hier iets meer te lezen. Mocht u een promotionele schaakactiviteit zoeken voor een gelegenheid, neem dan vrijblijvend contact op.

Koningsmatch

Koningsmatch

Een bijzondere schaaksimultaan vlak voor Koningsdag!

View more

Jaarlijkse schaaksimultaan op een bijzondere locatie.

open dag Lindenborg

Open dag Lindenborg

Schaaksimultaan tijdens open dag Lindenborg.

View more

Een leuke activiteit tijdens de open dag van de Lindenborg (Leek)

Help mijn kind schaakt!

Help mijn kind schaakt!

Spoedcursus voor ouders.

View more

Een korte cursus voor ouders met schakende kinderen.

logo